Duizeligheid door je evenwichtsorgaan
Duizelig worden is beangstigend, zeker als de wereld ineens lijkt te draaien. Meestal komt het van je evenwichtsorgaan in je oor, en dat is goed te behandelen.
Wat is het?
Een veelvoorkomende vorm is BPPV, voluit benigne paroxismale positieduizeligheid. Dan schieten kleine kristalletjes in je evenwichtsorgaan los en komen ze op de verkeerde plek terecht. Je krijgt dan korte, hevige draaiduizeligheid als je je hoofd snel beweegt, bijvoorbeeld bij omdraaien in bed. Een andere vorm is dat het evenwichtsorgaan aan één kant minder goed werkt, bijvoorbeeld na een virus. Dan voel je je duizelig en uit balans en zie je soms wazig bij bewegen.
Is het ernstig?
Meestal is dit niet ernstig en gaat het met de juiste behandeling goed over. Toch is het belangrijk om zeker te weten dat de duizeligheid uit je oor komt en niet uit je hoofd.
Wanneer bel ik mijn huisarts?
Neem spoedig contact op met je huisarts als je naast de duizeligheid ook last hebt van:
- dubbelzien;
- moeilijk praten;
- een scheve mond;
- kracht- of gevoelsverlies;
- een zware hoofdpijn;
- je echt niet meer kunt lopen.
Die klachten horen niet bij een gewone oorduizeligheid.
Hoe lang duurt het?
Bij BPPV gaat het vaak snel: met één juiste hoofdbeweging (een kantelmanoeuvre) is ongeveer 8 van de 10 mensen binnen een week klachtenvrij. Werkt je evenwichtsorgaan minder goed, dan herstellen je hersenen zich geleidelijk met oefeningen, vaak in de loop van weken. De klachten kunnen soms terugkomen, dat hoort erbij. Actief blijven bewegen helpt het herstel.
Wat kan ik doen?
Bij BPPV is de belangrijkste behandeling een eenvoudige kantelmanoeuvre van je hoofd. Laat die door een arts of speciaal geschoolde fysiotherapeut doen; het is beter om dit niet zelf te proberen. Werkt je evenwichtsorgaan minder goed, dan zijn oefeningen de kern: oefeningen voor scherp blijven zien bij hoofdbewegingen, wennen aan bewegingen die je duizelig maken, en balans. Die oefeningen mag je thuis zelf doen; thuis oefenen werkt net zo goed als onder begeleiding. Heb je daarbij ook nekpijn? Dan helpen nekoefeningen erbij. Belangrijk: beweging vermijden houdt de duizeligheid juist langer vast, rustig blijven bewegen helpt. Lukt het even niet? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je op weg. Heb je korte draaiduizeligheid bij omdraaien in bed? Maak dan als eerste stap een afspraak bij je huisarts of een geschoolde fysiotherapeut.
Duizeligheid voelt naar, maar je kunt er zelf veel aan doen en herstel is heel goed mogelijk.
Zelf aan de slag
Voor je fysiotherapeut
Bekijk de onderbouwing (Evidence-Based Guidance)Dit is algemene uitleg. Heb je klachten? Praat dan met je fysiotherapeut of dokter.
Geschreven door Rik van Schaik, fysiotherapeut en manueel therapeut, BIG-nummer 59909785704. Gebaseerd op Evidence-Based Guidance INEG 1001.