Een zwakke of onbetrouwbare enkel

Wat is het?

Chronische enkelinstabiliteit betekent dat je enkel na een of meer verzwikkingen 'zwak' of onbetrouwbaar blijft aanvoelen. Hij zwikt makkelijk opnieuw of zakt onverwacht weg; dat laatste noemen we 'giving way'. Dit kan twee oorzaken hebben. De banden kunnen opgerekt blijven (mechanische instabiliteit), en het gevoel voor evenwicht en controle in je enkel kan verstoord zijn (functionele instabiliteit). Meestal spelen ze allebei mee. We spreken van instabiliteit als de klachten langer dan een jaar bestaan. Na het verzwikken van je enkel houdt tot 7 op de 10 mensen last van aanhoudende klachten, vooral als de enkel vaker verzwikt of de revalidatie niet helemaal is afgemaakt.

Is het ernstig?

Een onstabiele enkel is niet direct gevaarlijk, maar het is wel verstandig om er iets aan te doen. Als je niets doet, blijf je makkelijk verzwikken, en op de lange duur kan dat je enkelgewricht beschadigen. Oefenen verbetert je balans en kracht aantoonbaar, en dat helpt vermoedelijk ook om verder verzwikken en gewrichtsschade te voorkomen, al is dat laatste niet apart onderzocht.

Wanneer bel ik mijn huisarts?

Bel vandaag nog je huisarts als:

• je enkel steeds pijnlijker of stijver wordt;
• hij diep 'op slot' lijkt te schieten of blokkeert;
• je gevoelloosheid of krachtverlies merkt (dit kan wijzen op schade in het gewricht die apart bekeken moet worden).

Hoe lang duurt het?

De instabiliteit bestaat per definitie al langer dan een jaar, maar dat betekent niet dat het zo moet blijven. Met goede oefentherapie verbeteren de functie en het onstabiele gevoel duidelijk. Hoe lang je precies nodig hebt verschilt per persoon, maar volhouden loont: je bouwt stap voor stap kracht, balans en vertrouwen op.

Wat kan ik doen?

De belangrijkste en best onderbouwde behandeling is oefentherapie. Balans- en evenwichtsoefeningen staan voorop, aangevuld met krachttraining. Ze verbeteren de functie en verminderen het onstabiele gevoel. Balans- en krachttraining werken ongeveer even goed, dus de oefeningen worden op jouw situatie afgestemd. Een operatie om de banden te herstellen komt pas in beeld als goede oefentherapie onvoldoende helpt; daarna volgt opnieuw een opbouwend oefenprogramma.

Lukt het even niet, of raak je het vertrouwen in je enkel kwijt? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je op weg. Begin met dit ene ding: bel je fysiotherapeut voor balans- en krachtoefeningen op maat.

Met geduld en de juiste oefeningen kun je je enkel weer sterk en betrouwbaar maken.