Een geïrriteerde achillespees
Een achillespees die pijn doet en 's ochtends stijf aanvoelt, kan je flink beperken bij het sporten en in het dagelijks leven. Dat is vervelend, en het is begrijpelijk als je je afvraagt of het ooit nog overgaat.
Wat is het?
Achillespees-tendinopathie is een overbelasting van je achillespees, de sterke pees die je kuitspier met je hiel verbindt. Vaak ontstaat het doordat je het hardlopen of springen te snel hebt opgevoerd. De pees raakt dan geïrriteerd: je hebt pijn, stijfheid (vooral 's ochtends) en soms een dikker of gevoelig plekje. De pijn zit meestal midden in de pees, of onderaan bij de hiel. Dat verschil is belangrijk, want het bepaalt mede welke behandeling het beste werkt. Het is een veelvoorkomende klacht, bij sporters én bij mensen die niet sporten.
Is het ernstig?
Meestal is dit niet ernstig. Het is een vervelende en soms hardnekkige klacht, maar geen gevaarlijke aandoening, en met de juiste oefeningen herstelt een groot deel van de mensen.
Wanneer bel ik mijn huisarts?
Bel vandaag nog je huisarts als:
- je een plotselinge knal in je kuit voelt met daarna krachtverlies (dit kan wijzen op een scheur in de pees en vraagt snelle beoordeling);
- je warmte, roodheid of koorts rond de pees hebt;
- je 's nachts pijn hebt en zwelling zonder duidelijke aanleiding;
- je na een injectie koorts krijgt of de pijn juist duidelijk erger wordt.
Hoe lang duurt het?
Bereid je eerlijk voor op geduld: herstel duurt vaak meerdere maanden. Met gedoseerde oefeningen knapt een groot deel van de mensen op. Zit de klacht onderaan bij de hiel, dan verloopt het herstel vaak wat trager en minder voorspelbaar. Gewoon afwachten helpt juist niet; actief oefenen wel.
Wat kan ik doen?
De belangrijkste behandeling is oefentherapie waarbij je de pees rustig en gedoseerd belast. Je doet krachtoefeningen voor je kuit en achillespees, 'excentrisch' (je hiel langzaam laten zakken) of 'zwaar en langzaam', gedurende minstens 12 weken. Beide vormen werken even goed, dus kies wat het beste bij je past en wat je vol kunt houden. Gewoon afwachten helpt niet. Extra behandelingen zoals een hielverhoging, shockwave of een injectie voegen bovenop de oefeningen meestal weinig toe; oefen daarom eerst minstens drie maanden zonder zulke toevoegingen. Bij de variant onderaan de hiel voegt shockwave niets toe. Zit je klacht daar, dan worden de oefeningen aangepast.
Lukt het oefenen even niet, of zie je te weinig vooruitgang? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je op weg. Een goede eerste stap: vraag je fysiotherapeut om een oefenprogramma op maat en houd dat minstens 12 weken vol.
Het kost tijd en doorzettingsvermogen, maar met de juiste oefeningen kom je meestal weer een heel eind.
Zelf aan de slag
Voor je fysiotherapeut
Bekijk de onderbouwing (Evidence-Based Guidance)Dit is algemene uitleg. Heb je klachten? Praat dan met je fysiotherapeut of dokter.
Geschreven door Rik van Schaik, fysiotherapeut en manueel therapeut, BIG-nummer 59909785704. Gebaseerd op Evidence-Based Guidance IMEG 7101.