Pijn en klachten

Urineverlies na een prostaatoperatie

Ongewild urine verliezen na zo'n operatie is vervelend en confronterend. Toch is het heel gewoon, en meestal gaat het weer over.

Wat is het?

De medische naam is post-prostatectomie-incontinentie. In gewone taal: urineverlies nadat de prostaat is weggehaald bij een operatie. Na die operatie steunt het afsluiten van de blaas meer op je bekkenbodemspieren en je sluitspier. Daardoor lekt er urine, vooral als je je inspant, hoest, tilt of opstaat. Veel mannen krijgen hier na de operatie mee te maken, dus je bent hierin niet alleen.

Is het ernstig?

Meestal is dit niet ernstig, en bij de meeste mannen wordt het vanzelf beter. Het is vooral lastig en vervelend, geen teken dat er iets mis is.

Wanneer bel ik mijn huisarts?

Bel vandaag nog je huisarts als:

  • je bloed in je urine ziet;
  • je koorts krijgt;
  • het plassen moeilijk gaat of niet meer lukt;
  • je plotseling heftige klachten krijgt.

Neem bij twijfel altijd contact op; het is niet erg om het te laten checken.

Hoe lang duurt het?

Geef jezelf tijd. Bij de meeste mannen herstelt de controle over de urine in de eerste zes tot twaalf maanden. Vroeg en goed begeleid oefenen versnelt dat herstel, vooral in het begin. Bij een deel van de mannen blijft er langer wat urineverlies. Ook dan is er nog veel mogelijk, en zijn er extra behandelingen die kunnen helpen.

Wat kan ik doen?

Het meeste heb je aan bekkenbodemoefeningen, het liefst vroeg en onder begeleiding van een bekkenfysiotherapeut. Oefenen met goede uitleg werkt volgens de meeste onderzoeken beter dan in je eentje wat proberen. Je kunt al vóór de operatie beginnen met oefenen; dat lijkt te helpen, al is niet bewezen dat het beter is dan pas erna beginnen. In de eerste maanden kan feedback over je spieraanspanning helpen, en soms is er extra hulp met een lichte prikkeling van de spieren of met medicijnen. Blijft het verlies fors, ook na een goed doorlopen traject, dan zijn er nog operaties mogelijk; die komen pas in beeld als de rest onvoldoende heeft geholpen. Lukt het oefenen even niet? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je weer op weg. Begin met dit ene ding: maak een afspraak bij een bekkenfysiotherapeut voor de juiste oefeningen.

Je staat er niet alleen voor, en met geduld en oefening komt de controle bij de meeste mannen weer terug.

Zelf aan de slag

Voor je fysiotherapeut

Bekijk de onderbouwing (Evidence-Based Guidance)

Dit is algemene uitleg. Heb je klachten? Praat dan met je fysiotherapeut of dokter.

Geschreven door Rik van Schaik, fysiotherapeut en manueel therapeut, BIG-nummer 59909785704. Gebaseerd op Evidence-Based Guidance IMEG 6403.