Artrose van het duimbasisgewricht

Wat is het?

Duimbasisartrose is een verandering aan het gewricht aan de basis van je duim die bij het ouder worden hoort. De medische namen zijn CMC-1-artrose en rhizartrose; het gaat steeds om hetzelfde gewricht. Je voelt vooral pijn aan de onderkant van je duim bij knijpen, draaien en grijpen, bijvoorbeeld bij het openen van een pot of het omdraaien van een sleutel. Het is een van de meest voorkomende vormen van artrose in de hand, dus je bent hierin zeker niet de enige. Bij mensen van 50 jaar en ouder heeft ongeveer 1 op de 5 hier last van. Het komt vaker voor naarmate mensen ouder worden, en wat vaker bij vrouwen.

Is het ernstig?

Nee, dit is niet gevaarlijk. Het is vervelend en soms pijnlijk, maar veel mensen houden met eenvoudige maatregelen een prima werkende hand. Gewoon, dagelijks gebruik maakt het gewricht niet stuk; rustig blijven bewegen en oefenen helpt juist om je hand sterk en soepel te houden. Zwaar en herhaald knijpen of draaien kan de klachten wel verergeren, spaar je duim daarom bij zulke taken, bijvoorbeeld met een hulpmiddel.

Wanneer bel ik mijn huisarts?

Bel vandaag nog je huisarts als:

• de klachten snel erger worden;
• je duim plotseling dik, rood en warm wordt;
• je tintelingen of een doof gevoel in je vingers krijgt;
• je na een injectie koorts krijgt of de pijn juist duidelijk erger wordt.

Dat kan namelijk op iets anders wijzen.

Hoe lang duurt het?

Deze verandering gaat niet meer weg, maar dat betekent niet dat je altijd veel klachten houdt. Het beloop wisselt sterk per persoon, en veel mensen houden met de juiste maatregelen een acceptabele functie. De mate van artrose op een röntgenfoto en de hoeveelheid pijn lopen bovendien lang niet altijd gelijk op. Bij een deel van de mensen blijven de klachten ondanks alles fors; voor hen is een operatie een goede en blijvende oplossing.

Wat kan ik doen?

Het beste begin je met wat zelf het meeste helpt. Een duimbrace vermindert de pijn, vooral op de langere termijn, en is een goed onderbouwde stap. Oefeningen helpen in de eerste maanden het meest tegen de pijn en maken je knijpkracht sterker; brace en oefeningen samen werken het best. Daarnaast helpt het sparen van je duim bij zware knijp- en draaitaken, bijvoorbeeld met hulpmiddelen zoals dikkere handvatten en een potopener. Een injectie in het gewricht kan tijdelijk wat verlichting geven, maar werkt niet bij iedereen en niet blijvend, dus die wordt niet standaard gebruikt. Blijven de klachten ondanks alles ernstig, dan is een operatie effectief; de eenvoudigste ingreep, waarbij een klein handwortelbotje wordt verwijderd, geeft de minste kans op problemen. Lukt het oefenen of volhouden even niet? Dat is niet erg, je hand- of fysiotherapeut helpt je op weg. Begin met dit ene ding: vraag je hand- of fysiotherapeut om een passende duimbrace en de juiste oefeningen.

Bewegen en je duim slim sparen helpen echt, want dit gewricht gaat niet kapot van normaal gebruik.