Bolle bovenrug (versterkte kromming)
Een bolle bovenrug kan je onzeker maken over je houding of je uiterlijk. Vaak is het onschuldig en goed te verbeteren.
Wat is het?
De medische naam is hyperkyfose: een sterkere kromming van je bovenrug dan gewoon. Er zijn twee soorten. Bij een houdingsbochel is de kromming flexibel; je kunt hem zelf rechttrekken en hij hangt samen met je houding. Bij de ziekte van Scheuermann is de kromming stugger, doordat een paar rugwervels wat wigvormig zijn gegroeid. De klachten lopen uiteen: van zorgen over je houding en een vermoeid gevoel in de rug tot wat pijn op de plek van de kromming. Een bolle bovenrug komt regelmatig voor. Bij jongeren gaat het vaak om de ziekte van Scheuermann; naar schatting komt die bij 0,4 tot 10 procent van hen voor.
Is het ernstig?
Meestal is het niet ernstig. Een houdingsbochel is vaak goed te beïnvloeden, en ook milde vormen van Scheuermann worden zonder operatie behandeld.
Wanneer bel ik mijn huisarts?
Bel vandaag nog je huisarts of fysiotherapeut als:
- de kromming snel erger wordt;
- je hevige pijn hebt;
- je tintelingen, krachtverlies of een doof gevoel in je benen krijgt;
- je ouder bent en plotseling rugpijn krijgt (dan wil de behandelaar je botten controleren).
Maak een afspraak als je twijfelt: laat het gerust nakijken.
Hoe lang duurt het?
Dat verschilt per persoon en per soort. Een flexibele houdingsbochel kan verbeteren met gerichte oefeningen, maar dat kost tijd: in het onderzoek dat dit aantoonde, ging het om een opbouwend programma van zes maanden. Blijf ook daarna oefenen om het resultaat vast te houden. De ziekte van Scheuermann is stugger en verandert langzamer; bij jongeren die nog groeien wordt soms een brace gebruikt. Dat is gangbare zorg, maar goed onderzoek dat dit vergelijkt met geen brace ontbreekt. Bij een milde kromming blijven de klachten meestal beperkt.
Wat kan ik doen?
Het meeste heb je aan oefeningen die je rugspieren versterken en je houding trainen. Die kunnen de kromming verminderen en je zelfvertrouwen vergroten. Begin er rustig mee en bouw langzaam op; je hoeft het niet in één keer perfect te doen. Bij jongeren die nog groeien wordt soms een steunkorset (brace) gebruikt; dat is gangbare zorg, ook al is niet goed onderzocht of de brace echt beter werkt dan geen brace. Alleen bij een ernstige, doorgroeiende kromming of bij hevige klachten komt een operatie in beeld, en dat is zeldzaam. Ben je ouder, dan let de behandelaar ook op je botten en op je balans, om vallen te voorkomen. Lukt het oefenen even niet? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je op weg. Begin met dit ene ding: vraag je fysiotherapeut om een paar oefeningen die bij jouw rug passen.
Met gerichte oefening en wat geduld is er voor de meeste mensen veel te verbeteren.
Zelf aan de slag
Voor je fysiotherapeut
Bekijk de onderbouwing (Evidence-Based Guidance)Dit is algemene uitleg. Heb je klachten? Praat dan met je fysiotherapeut of dokter.
Geschreven door Rik van Schaik, fysiotherapeut en manueel therapeut, BIG-nummer 59909785704. Gebaseerd op Evidence-Based Guidance IMEG 3203.