Perifere polyneuropathie: fysiotherapie bij diabetische neuropathie en chemotherapie-geïnduceerde perifere neuropathie (CIPN)

Deel A — Klinische evidence-synthese

A1 · Inleiding, reikwijdte en vraagstelling

Perifere polyneuropathie is een heterogene, veelvoorkomende groep aandoeningen van het perifere zenuwstelsel met vaak invaliderende en chronische symptomen. Voor de fysiotherapeutische praktijk zijn twee vormen dominant: de diabetische distale symmetrische polyneuropathie (DSPN) — de meest voorkomende complicatie van diabetes mellitus, die tot circa de helft van de mensen met diabetes treft — en de chemotherapie-geïnduceerde perifere neuropathie (CIPN) [1,2,3]. Beide geven sensorische en (in mindere mate) motorische uitval die balans, gang en kwaliteit van leven aantasten en het valrisico verhogen.

Voor de meeste vormen ontbreekt een oorzakelijke, curatieve behandeling; het beleid richt zich op oorzaak-management (glykemische controle bij DSPN, neurotoxiciteitsbewaking bij CIPN) en op functiegerichte revalidatie [1,3]. Juist hier is het bewijs de afgelopen jaren toegenomen: oefeninterventies verbeteren balans, spierkracht, gang, zenuwfunctie en neuropathie-symptomen, en neuromusculaire training kan zelfs de incidentie van CIPN verlagen [4,15]. Dit maakt beweging tot een centrale, evidence-based pijler van de zorg.

Deze synthese richt zich op de fysiotherapeutische interventies bij DSPN en CIPN. De centrale vraag: welke oefeninterventies verbeteren aantoonbaar balans, functie, zenuwfunctie en symptomen bij perifere polyneuropathie, en met welke bewijszekerheid? Uitwerking in vijf vooraf vastgelegde PICO's. De harde uitkomst 'vallen' wordt apart en eerlijk beoordeeld, omdat balansverbetering zich niet automatisch vertaalt in minder valincidenten.