Guillain-Barré-syndroom: revalidatie en fysiotherapie

Deel A — Klinische evidence-synthese

A1 · Inleiding, reikwijdte en vraagstelling

Het Guillain-Barré-syndroom (GBS) is de belangrijkste oorzaak van acute slappe verlamming sinds de uitroeiing van poliomyelitis. Wereldwijd ontwikkelen jaarlijks ongeveer 100.000 mensen de aandoening [1]. GBS is een post-infectieuze, immuungemedieerde polyradiculoneuropathie waarbij moleculaire mimicry — vaak na een Campylobacter jejuni-infectie — een kruisreactieve immuunrespons tegen perifere zenuwen uitlokt [1,2]. Het beloop is monofasisch: een acute progressieve fase (tot het dieptepunt), een plateau, en een geleidelijk herstel dat maanden tot jaren kan duren.

Ondanks medische behandeling blijft GBS vaak een ernstige ziekte: 3-10% van de patienten overlijdt en circa 20% kan na zes maanden nog niet zelfstandig lopen; 20-30% ontwikkelt in de acute fase respiratoir falen [1,2]. Restklachten — met name vermoeidheid en pijn — kunnen lang aanhouden [2]. Deze combinatie van ernstige acute morbiditeit en langdurig herstel maakt revalidatie tot een centraal onderdeel van de zorg, naast de immunotherapie. Internationale cohortdata tonen bovendien aanzienlijke geografische variatie in de toegang tot immunotherapie, vooral in lage-inkomenslanden [4]. Revalidatie moet binnen diezelfde ongelijke internationale randvoorwaarden worden georganiseerd; vroege en consistente toegang is wereldwijd niet vanzelfsprekend.

Deze synthese richt zich op de fysiotherapeutische en revalidatiecomponent gedurende alle fasen: bewaking en functiebehoud in de acute fase, en gedoseerde reactivering in de herstelfase. De medische immunotherapie (IVIg, plasmaferese) wordt als kader beschreven, niet als fysiotherapeutische interventie. De centrale vraag: welke revalidatie-interventies verbeteren aantoonbaar functie, kracht, vermoeidheid en participatie bij GBS, en met welke bewijszekerheid? Uitwerking in vijf vooraf vastgelegde PICO's. Cruciaal en vooraf benoemd: de fysiotherapeutische evidentiebasis is beperkt en overwegend observationeel — dit document maakt die onzekerheid expliciet in plaats van haar te verbloemen.