Acuut hamstringletsel
Spierscheur van de hamstrings inclusief proximale avulsie: diagnostiek, classificatie, revalidatie, injectiebeleid, preventie en terugkeer naar sport
- Auteur
- R. van Schaik (fysiotherapie/manuele therapie)
- Doelgroep
- fysiotherapeuten, sportartsen, huisartsen, sportfysiotherapeuten en studenten in opleiding.
- DCSPH-diagnosecode
- 6333 · Bovenbeenregio: Spier-, peesruptuur / haematoom
Indicatief, geen declaratie-advies. DCSPH is een declaratiecodelijst en onderscheidt onze aandoeningen niet altijd: verschillende documenten kunnen dezelfde code dragen. Welke code u declareert bepaalt u op grond van uw eigen bevindingen. Bron: Vektis-codelijst CL0024-ZN, geldig vanaf 1 januari 2025.
Deel A — Klinische evidence-synthese
Deel A is opgesteld om zelfstandig leesbaar en toepasbaar te zijn, zonder dat de lezer aanvullende informatie hoeft op te zoeken. De methodologische verantwoording, zoekstrategie, GRADE-beoordeling en procesreflectie staan gebundeld in Deel B.
1. Samenvatting en kernaanbevelingen
In-tekstverwijzingen [n] verwijzen naar de genummerde bronnenlijst (Vancouver; DOI/PMID geverifieerd via PubMed). Bewijszekerheid is per uitkomst beoordeeld met GRADE en vertaald naar de zes-tier-ladder (S/A/B/C/M/X; zie sectie 19).
Het acute hamstringletsel is de meest voorkomende spierblessure in de lopende en wendbare sporten, en het probleem groeit in plaats van krimpt: de UEFA Elite Club Injury Study zag het aandeel hamstringletsels in het profvoetbal oplopen van 12% naar 24% van alle blessures over 21 seizoenen, met een stijgende trainingsincidentie in de laatste acht seizoenen [1] (sectie 6). Het is tegelijk een van de best getrialleerde onderwerpen in de sportfysiotherapie: er zijn gerandomiseerde vergelijkingen tussen revalidatieprotocollen, tussen pijnvrij en pijngestuurd revalideren, tussen vroeg en uitgesteld starten, en placebogecontroleerde injectietrials [2-10] (sectie 11).
De kern van het beleid is vroege, actieve revalidatie met een protocol dat nadruk legt op belasting op spierlengte, gedoseerd tot een acceptabele pijngrens. PRP-injecties worden ontraden, sinds de heranalyse van 2026 voorwaardelijk in plaats van categorisch. De Nordic hamstring exercise blijft sterk aanbevolen ter preventie, ondanks een neerwaartse bijstelling van de bewijszekerheid na een methodologische heranalyse van de onderliggende meta-analyse. Chirurgisch consult is geïndiceerd bij specifieke bevindingen (gapping, avulsie, refractair vrije-peesletsel); de terugkeerbeslissing wordt genomen op criteria en gedeelde besluitvorming, niet op kalenderdatum of controle-MRI.
| Kernaanbeveling | Zekerheid (tier) | Sterkte |
|---|---|---|
| Behandel het acute hamstringletsel conservatief met een progressief oefenprogramma | B (voorlopig) | sterk |
| Start de revalidatie vroeg na het letsel | B (voorlopig) | sterk |
| Kies een protocol met vroege, progressieve belasting op spierlengte (L-protocol-principes) | B (voorlopig) | sterk |
| Sta oefenen tot een acceptabele pijngrens toe | C (voorlopig) | voorwaardelijk |
| Bied geen PRP-injectie aan bij acuut hamstringletsel | B (voorlopig) | voorwaardelijk |
| Verwijs naar de chirurg bij een verplaatste avulsie, gapping of een refractair vrije-peesletsel | M | sterk |
| Baseer de terugkeerbeslissing op criteria en gedeelde besluitvorming | M | sterk |
| Neem de Nordic hamstring exercise op in het trainingsprogramma | C (voorlopig) | sterk |
| Screen op de sterkste risicofactoren en bespreek ze met de sporter | B (voorlopig) | voorwaardelijk |
Evidentieniveau: S systematisch zeker · A hoog · B matig · C laag · M mechanistisch/consensus · X onvoldoende/geen.
Volledige detaillering inclusief claimtype en toelichting per aanbeveling: zie sectie 13.
Dit deel is voor zorgprofessionals
De volledige Evidence-Based Guidance (Graded) lees je met een account voor zorgprofessionals. Het overzicht van alle aandoeningen blijft vrij toegankelijk.
- Per aandoening de volledige synthese, gegradeerd op bewijskracht.
- Eén account, direct toegang; verificatie van je BIG-nummer is alleen nodig als je patiënten wilt koppelen.
Ben je patiënt? Op de klachtpagina's staat dezelfde inhoud in gewone taal.