Axiale spondyloartritis (axSpA)
Chronische inflammatoire rugpijn door sacro-iliitis en spinale enthesitis, over het spectrum van radiografische (spondylitis ankylopoetica) en niet-radiografische ziekte — met oefentherapie op het droge en NSAID's als goed onderbouwde eerstelijnsbehandeling, en biologische therapie gereserveerd voor onvoldoende responders
- Auteur
- R. van Schaik (fysiotherapie/manuele therapie)
- Bijgewerkt
- 2026-08-29
- DCSPH-diagnosecode
- 3993 · Gecombineerd Wervelkolom: Spondylitis ankylopoetica / ankylose
Indicatief, geen declaratie-advies. DCSPH is een declaratiecodelijst en onderscheidt onze aandoeningen niet altijd: verschillende documenten kunnen dezelfde code dragen. Welke code u declareert bepaalt u op grond van uw eigen bevindingen. Bron: Vektis-codelijst CL0024-ZN, geldig vanaf 1 januari 2025.
BEWIJSBASIS-DECLARATIE
| Item | Waarde |
|---|---|
| Zoekdatum (ISO) | 2026-08-29 (oorspronkelijke 20 zoekacties) + 2026-08-29 aanvullende recall-check- en richtlijnzoekacties (zelfde dag, tweede slag) |
| Doorzochte databases | PubMed/MEDLINE (via PubMed-MCP-connector, inclusief full-text-ophaling uit PubMed Central waar beschikbaar); scite.ai (uitsluitend verificatie/editorial-notice-check, eerdere slag); NICE.org.uk (primaire richtlijntekst, volledige PDF opgehaald en geparseerd); webzoekactie voor richtlijnontdekking (Australian Rheumatology Association, British Society for Rheumatology) |
| Gelogde zoekacties | 20 oorspronkelijke (§30) + 6 aanvullende richtlijn-/recall-zoekacties (§30) = 26 gelogde acties met exacte strings en treffertallen |
| Records gescreend op titel-/abstractniveau | 470 (oorspronkelijke 20 zoekacties) + 24 (recall-check-RCT-zoekactie, 2024/03–2026/08) + aanvullende richtlijnontdekkingstreffers, zie §30 |
| Records opgehaald in volledige metadata en geverifieerd (auteurslijst, tijdschrift, jaar, volume, nummer, pagina's, DOI/PMID) | 41 (oorspronkelijk) + 10 (recall-check-RCT's, metadata) + 4 richtlijnen (full text) = 55 |
| Records beoordeeld als **includeerbaar** voor deze build | 42 |
| Records **gebruikt** in de tekst | **42** |
| Weesreferenties (vermeld maar niet gebruikt) | **0** |
| Anti-luiheidsregel N_used ≥ N_includable | **Gehaald** (42 gebruikt = 42 includeerbaar). Daarbuiten bracht de recall-check-zoekactie 6 verdere axSpA-oefen-RCT's uit 2025–2026 boven die wel zijn gescreend maar in deze buildcyclus **niet in Deel A zijn geëxtraheerd** (yoga-, Pilates-, ademtrainer- en coachingtrials, en één nog werven protocol) — per PMID vermeld in §17 en §21 in plaats van stilzwijgend weggelaten. |
| Risk of bias | **Full text verkregen en risk of bias op domeinniveau geëxtraheerd** voor de pivotale Cochrane-review (Regnaux 2019, 14 RCT's) — zie §18. Full text kon **niet** worden verkregen (403/paywall, echte poging gedaan en gelogd) voor de Zhang 2025-meta-analyse en de Sveaas 2020-RCT; de RoB van die twee blijft op het niveau dat hun eigen abstracts rapporteren. Alle overige geïncludeerde records blijven op abstractniveau. Zekerheidsuitspraken voor uitkomsten die op abstractniveau-RoB rusten, blijven voorlopige woordlabels, conform huisregel. |
| Editorial-notice-check | Vijf dragende effectbronnen in de eerdere slag in scite gecontroleerd op retractie/correctie/concern — geen gevonden. Niet herhaald voor de zeven nieuwe bronnen in deze build; gemarkeerd als open punt (§21). |
| Recall-check tegen de referentielijst van een bestaande SR | **Uitgevoerd** (§17, §18): de volledige includelijst van 14 studies en de risk-of-bias-tabel per domein van de Regnaux 2019-Cochrane-review zijn uit de PMC-full-text geëxtraheerd; daarnaast is een aanvullende PubMed-zoekactie 2024–2026 naar axSpA-oefen-RCT's uitgevoerd om te toetsen of literatuur van na de zoekdata van de bronreviews was gemist. Dat was zo — zie §17. |
| Tweede-model-verificatieslag | **NIET uitgevoerd** in deze build (buiten de scope van de instructies voor deze build; zie §35). |
| Render-naar-PDF-visuele check | **Uitgevoerd 2026-09-06** op de HTML-render van deze master: 0 kapotte figuren, 0 lege cellen; de brede Summary-of-Findings-tabel loopt over de paginabreedte en scrolt op de site horizontaal (zie §35). |
---
Deel A — Klinisch
Dit deel is voor zorgprofessionals
De volledige Evidence-Based Guidance (Graded) lees je met een account voor zorgprofessionals. Het overzicht van alle aandoeningen blijft vrij toegankelijk.
- Per aandoening de volledige synthese, gegradeerd op bewijskracht.
- Eén account, direct toegang; verificatie van je BIG-nummer is alleen nodig als je patiënten wilt koppelen.
Ben je patiënt? Op de klachtpagina's staat dezelfde inhoud in gewone taal.