Diastase recti abdominis (DRA)

Deel A — Klinische evidence-synthese

Deel A is opgesteld om zelfstandig leesbaar en toepasbaar te zijn, zonder dat de lezer aanvullende informatie hoeft op te zoeken. De methodologische verantwoording staat in Deel B.

1. Samenvatting en kernaanbevelingen

In-tekstverwijzingen [n] verwijzen naar de genummerde bronnenlijst (Vancouver; DOI/PMID geverifieerd via PubMed). Bewijszekerheid is per uitkomst met GRADE beoordeeld en vertaald naar de zes-tier-ladder (S/A/B/C/M/X). De tiers in dit concept zijn VOORLOPIG.

Diastase recti abdominis (DRA) is het uiteenwijken van de beide rechte buikspieren door een verwijding van de linea alba, gemeten als de inter-recti-afstand (IRD); een IRD van twee centimeter of meer geldt doorgaans als diastase [1,3]. DRA komt vooral voor bij vrouwen in de postpartumperiode, maar de tweede grootste groep zijn mannen van middelbare leeftijd met (viscerale) obesitas [4]. De klachten variëren van een zichtbare uitpuiling van de buik(wand) bij inspanning en verminderde romp-/kernbelastbaarheid tot cosmetische bezwaren; DRA gaat regelmatig samen met bekkenbodemklachten [2].

De diagnose berust op meting van de IRD (met palpatie in vingerbreedtes of, bij voorkeur, echografie), waarbij de locatie ten opzichte van de navel wordt vastgelegd, en op het uitsluiten van een echte ventrale of navelhernia [1,4]. Oefentherapie is de basis van het beleid, maar het effect is bescheiden en de bewijskwaliteit laag: training van de m. transversus abdominis verkleinde de IRD in een meta-analyse licht (MD −0,63 cm; 95%-BI −1,25 tot −0,01), met 'zeer lage' GRADE-zekerheid, en de reviewauteurs concludeerden dat er onvoldoende bewijs is om specifieke oefenprogramma's aan te bevelen [1]. Abdominale oefening verkleinde de IRD onder de navel meer dan buikbanding of geen interventie (MD −0,31 cm; 95%-BI −0,53 tot −0,10), maar was boven de navel niet effectief [3]. Postpartum-oefening verkleint de IRD (lage zekerheid) en bekkenbodemspiertraining vermindert de geassocieerde urine-incontinentie (matige zekerheid), al verkleint die laatste de IRD zelf niet [2,1]. Chirurgie (plicatie/abdominoplastiek) is voorbehouden aan geselecteerde, symptomatische gevallen of aan een echte hernia; het bewijs is schaars [4].

Kernboodschappen: meet en classificeer de IRD en sluit een hernia uit [1,4]; bied oefentherapie aan als laagdrempelige basis met realistische verwachtingen over het bescheiden, onzekere effect [1,3]; en reserveer chirurgie voor symptomatische, therapieresistente gevallen of een hernia [4]. [CONSENSUS]