Stressbreukje of verschoven wervel in de lage rug

Wat is het?

Spondylolyse is een klein stressbreukje in een uitsteeksel van een lage rugwervel. Als de wervel daardoor, of door veranderingen die bij het ouder worden horen, iets naar voren schuift, heet dat spondylolisthesis. Er zijn twee vormen. Bij jonge sporters komt het door veel achteroverbuigen, zoals bij turnen, duiken of gewichtheffen. Bij ouderen komt het door veranderingen aan de wervels die bij het ouder worden horen, soms samen met een nauw wervelkanaal. Vaak geeft het weinig of geen pijn, en op een scan is het regelmatig te zien bij mensen zonder klachten. De schuifvorm bij ouderen komt vaak voor: naar schatting heeft ongeveer 1 op de 9 volwassenen dit.

Is het ernstig?

Meestal is dit niet ernstig. Bij lichte vormen zonder uitvalsverschijnselen is de kans op een goed herstel groot, juist zonder operatie.

Wanneer bel ik mijn huisarts?

Neem spoedig contact op met je huisarts als:

• je plotseling kracht of gevoel in je benen kwijtraakt;
• je moeite krijgt met plassen of ontlasting.

Bel vandaag nog je huisarts als:

• je merkt dat je benen zwakker worden;
• je pijn steeds erger wordt ondanks behandeling.

Hoe lang duurt het?

Bij jonge sporters lukt het meestal om na een paar maanden weer te gaan sporten, gemiddeld rond de vier tot vijf maanden. Bij de degeneratieve vorm bij ouderen kunnen klachten langer meegaan, maar ook dan helpt actief blijven. Het verloop is per persoon verschillend, en geduld hoort erbij. Doe geen te belastende bewegingen te vroeg, maar blijf wel rustig in beweging.

Wat kan ik doen?

Het beste wat je kunt doen zijn gerichte oefeningen die je diepe rompspieren trainen en de wervel stabiliseren. Pas daarnaast tijdelijk de belasting aan en doe minder van de bewegingen die je pijn geven. Bij jonge sporters wordt soms een korset gebruikt om de genezing te helpen. De meeste sporters kunnen daarna weer sporten. Alleen bij aanhoudende, ernstige klachten of uitvalsverschijnselen komt een operatie in beeld. Of daarbij ook een 'vastzetting' (fusie) nodig is, bespreek je samen goed af: onderzoeken spreken elkaar daarover tegen, want de strengste analyse vond geen voordeel van vastzetten boven alleen ruimte maken, terwijl ander onderzoek een klein voordeel zag tegenover meer risico's. Lukt het oefenen even niet? Dat is niet erg, je fysiotherapeut helpt je op weg. Zet vandaag één stap: maak een afspraak met je fysiotherapeut voor de juiste stabilisatie-oefeningen.

Je hebt hier zelf veel invloed op, en met de juiste oefeningen komt bewegen meestal goed terug.